fa ارزیابی کارایی زیست‌محیطی صنایع انرژی بر: مدل غیرشعاعی برد تنظیم شده تخصصي Special كاربردي Applicable <span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;">انرژی از یک طرف به منزلۀ عامل محرک توسعه اقتصادی، اجتماعی تلقی می‌شود و از سوی دیگر موجب تولید آلاینده‌ها می‌گردد. طی سه دهه اخیر احتراق سوخت‌های فسیلی بزر‌گ‌ترین عامل تولید انتشار گازهای گلخانه‌ای بوده است. در این میان، کشور ایران نیز از این قاعده مستثنی نبوده و آمار وارقام بیانگر سیر صعودی مصرف انرژی در سال‌های اخیر و متعاقب آن میزان انتشار گازهای آلاینده می‌باشد. یکی از بخش‌های عمده مصرف کننده انرژی در ایران، صنایع انرژی بر است. لذا با توجه به میزان مصرف انرژی در بخش صنعت و انتشارآلاینده‌ها کارایی زیست‌محیطی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. بر اساس اطلاعات آماری صنایع تولید سایر محصولات کانی غیرفلزی(کد 26 طبقه بندی</span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.3pt;">ISIC</span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;">)، تولید فلزات اساسی( کد 27 طبقه بندی</span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.3pt;">ISIC</span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;">) وتولید محصولات شیمیایی(کد24 طبقه بندی</span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.3pt;">ISIC</span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;">) از انرژی برترین بخش‌های صنعتی کشور محسوب می‌شوند، لذا این مطالعه به بررسی کارایی زیست‌محیطی در این گروه از صنایع طی سال‌های 92-1387 با استفاده از مدل غیرشعاعی برد تنظیم شده که از مدل‌های مبتنی بر اسلک‌ها از مدل‌های تحلیل پوششی داده‌ها است و همچنین&nbsp; به تفکیک عوامل ناکارایی حاصل از ستانده مطلوب و نا مطلوب می‌پردازد. نتایج نشان می‌دهد که صنایع تولید سیمان و آهک و گچ، آجر، سایر محصولات گلی و سرامیکی غیر نسوز ساختمانی و سایر محصولات کانی غیر فلزی طبقه‌بندی نشده از پایین‌ترین سطح کارایی برخوردارند. همچنین بیشترین میزان پتانسیل کاهش انتشار</span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.3pt;">co2</span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;"> به ترتیب در صنایع سیمان و آهک و گچ، آجر، مواد شیمیایی اساسی به‌جز کود و ترکیبات ازت کود شیمیایی و ترکیبات ازت و سپس سایر صنایع می‌باشد.</span></span> Within the last 3 decades, fossil fuels have been the largest source of greenhouse gas emissions. Energy intensive industries are the main energy-consuming sectors in Iran. Non-metallic mineral products, basic metals, and chemical products are considered to be the most energy intensive industries in Iran. this paper means to evaluate the environmental efficiency of industrial sector during 2008-2013, using RAM model, one of the slacks based model on DEA and also will separate the desirable and undesirable outputs. According to the results the least environmental efficiency belongs to producers of cement, lime, gypsum, brick, other non-flammable ceramic or crockery wares and non-metallic mineral products.Besides, sectors with the highest potential in reduction of co2 emmisions are listed as cement, lime, gypsum, brick, major chemicals expect for fertilizers and nitrogen compounds, fertilizers and nitrogen compounds and finally other industries. کارایی زیست‌محیطی, صنایع انرژی بر, مدل برد تنظیم شده, ستانده مطلوب و نامطلوب Environmental efficiency, Energy intensive industries, RAM Model, Desirable and undesirable outputs 33 66 http://epprjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-720-1&slc_lang=fa&sid=1 Pooneh Eftekharian پونه افتخاریان p.eftekharian@yahoo.com 10031947532846003563 10031947532846003563 No -PhD student economics International branch of Ferdowsi University of Mashhad دانشگاه فردوسی مشهد Masoud Homayonifar مسعود همایونی فر homayounifar@um.ac.ir 10031947532846003564 10031947532846003564 Yes Department of Economics, Faculty of Economics, Ferdowsi University of Mashhad دانشگاه فردوسی مشهد Mahindookht Kazemi مهین دخت کاظمی md-kazemi@um.ac.ir 10031947532846003565 10031947532846003565 No Department of Economics, Faculty of Economics, Ferdowsi University of Mashhad دانشگاه فردوسی مشهد Mahmood Saboohi Sabooni محمود صبوحی صابونی sabouhi@um.ac.ir 10031947532846003566 10031947532846003566 No Department of Agricultural Economics, Faculty of Agriculture, Ferdowsi University of Mashhad دانشگاه فردوسی مشهد