fa چشم‌انداز مطلوب توسعه نیروگاه‌های هسته‌ای در ایران: بررسی تطبیقی چالش‌ها و فرصت‌ها با نگاهی به تجارب جهانی تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="line-height:2;"><span style="font-family:IRANsans;"><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:12.0pt">تدوین استراتژی جامع انرژی با تأکید بر کارایی و بهینه‌سازی مصرف، اولویت بسیاری از کشورهاست. انرژی هسته‌ای به دلیل مزایایی چون تولید برق در مقیاس بالا، کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای و تنوع‌بخشی به سبد انرژی، جایگاه ویژه‌ای دارد. این تحقیق به بررسی چالش‌ها و الزامات توسعه نیروگاه‌های هسته‌ای در ایران می‌پردازد. ایران به عنوان کشوری وابسته به سوخت‌های فسیلی، با چالش‌های محیط زیستی، اقتصادی و سیاسی در تأمین پایدار انرژی روبروست.این مقاله با رویکرد تحلیلی-تطبیقی و چارچوب سیاست‌گذاری جان کینگدان، به بررسی سه جریان مسائل، سیاست‌ها و سیاست‌گذاری در زمینه نیروگاه‌های هسته‌ای می‌پردازد. فناوری نیروگاه‌ها و چرخه سوخت هسته‌ای، از شکافت هسته‌ای تا راکتورهای نسل چهارم، معرفی می‌شود. تجربیات کشورهایی چون چین، امارات، ترکیه و هند نشان می‌دهد که بومی‌سازی فناوری، تأمین مالی پایدار، برنامه‌ریزی مناسب و همکاری‌های بین‌المللی، عوامل کلیدی موفقیت هستند. چالش‌های ایران شامل محدودیت منابع اورانیوم، فشارهای بین‌المللی، هزینه‌های بالا و وابستگی به فناوری خارجی است. کمبود نیروی انسانی متخصص و عدم ثبات سیاست‌گذاری داخلی نیز از موانع توسعه هستند. در نهایت، پیشنهادهایی چون بومی‌سازی فناوری، بازفرآوری سوخت مصرف‌شده، تنوع‌بخشی به تأمین مالی، تقویت نیروی انسانی و شفافیت در سیاست‌گذاری ارائه می‌شود تا به توسعه پایدار انرژی هسته‌ای و کاهش وابستگی به سوخت‌های فسیلی در ایران کمک کند.</span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="line-height:2;"><span style="font-family:Times New Roman;"><span style="font-size:11pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" times="">Developing a comprehensive energy strategy, with a focus on efficiency and optimized consumption, is a priority for many countries. Nuclear energy holds a prominent position due to its benefits, including large-scale electricity generation, reduced greenhouse gas emissions, and the diversification of energy portfolios. This research examines the challenges and requirements for developing nuclear power plants in Iran. As a nation heavily reliant on fossil fuels, Iran faces environmental, economic, and political challenges in ensuring a sustainable energy supply. This paper employs an analytical-comparative approach, drawing upon John Kingdon&rsquo;s policy-making framework, to analyze three streams&mdash;problems, policies, and politics&mdash;related to nuclear power plants. The technology of nuclear power plants and their fuel cycle, spanning from nuclear fission to fourth-generation reactors, is presented. The experiences of countries like China, the UAE, Turkey, and India demonstrate that key success factors include technology localization, sustainable financing, meticulous planning, and international cooperation. Iran&rsquo;s challenges encompass limited uranium resources, international political and economic pressures, high implementation costs, and reliance on foreign technology. A shortage of skilled personnel and inconsistent domestic policies also present significant obstacles. Ultimately, the paper offers recommendations such as promoting technology localization, reprocessing spent fuel, diversifying financing methods, bolstering the workforce, and ensuring transparency in policy-making. These measures aim to foster the sustainable development of nuclear energy in Iran and lessen its dependence on fossil fuels.</span></span></span><br> &nbsp;</span></span></div> نیروگاه‌های هسته‌ای, توسعه پایدار, چالش‌های سیاست‌گذاری, بومی‌سازی فناوری, تنوع‌بخشی به سبد انرژی Nuclear Power Plants, Sustainable Development, Policy Challenges, Technology Localization, Energy Mix Diversification 26 57 http://epprjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-1300-1&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Hossein Ahmadi Pishkouhi محمدحسین احمدی پیشکوهی mohammadh.ahmadi97@gmail.com 10031947532846006590 10031947532846006590 No Faculty of Electrical & Computer Engineering, Malek Ashtar University of Technology, Tehran, Iran مجتمع برق و کامپیوتر، دانشگاه صنعتی مالک اشتر، تهران، ایران Abbas Maleki عباس ملکی maleki@sharif.edu 10031947532846006591 10031947532846006591 No Faculty of Energy Engineering, Sharif University of Technology دانشکده مهندسی انرژی دانشگاه صنعتی شریف Saeed Nourikaram سعید نوری کرم saeed.nourikaram@gmail.com 10031947532846006592 10031947532846006592 No Faculty of Mechanical Engineering, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran دانشکده مهندسی مکانیک، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران afshin Gholamalipour افشین غلامعلی پور af.Gholamalipore@gmail.com 10031947532846006593 10031947532846006593 Yes Faculty of Mechanical Engineering, Khajeh Nasiruddin Toosi University of Technology, Tehran, Iran دانشکده مهندسی مکانیک، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی، تهران. ایران